Yosh chegarasi va ota-ona roziligi

Bu sahifa AI Fundamentals modulini olib boradigan o’qituvchi uchun. Modulning birinchi darsidan oldin o’qib chiqing va 1-bo’limdagi tekshiruvni bajaring.

◆Asosiy g'oya

Modulning hech bir darsi o’quvchining shaxsiy AI akkauntiga bog’liq emas. Barcha simulyatorlar oflayn ishlaydi va saytda haqiqiy AI chaqiruvi yo’q. Ya’ni ruxsat olinmagan holatda ham modul to’liq o’tiladi — 4-bo’limdagi muqobil ssenariy bilan.

1. Darsdan oldin tekshiriladigan ro’yxat

AI xizmatlarining yosh va rozilik shartlari tez o’zgaradi va mamlakatga qarab farq qiladi. Shuning uchun bu sahifada aniq raqamlar yozilmaydi — buning o’rniga har xizmat uchun bajariladigan uch qadam beriladi.

1. Xizmatning «Terms of Service» yoki «Foydalanish shartlari» sahifasini oching va yosh haqidagi bandni toping (odatda «Eligibility», «Who may use» bo’limida).
2. Ikki narsani yozib oling: eng kichik yosh va ota-ona roziligi talab qilinadimi.
3. Sanani yozib qo’ying. Keyingi o’quv yilida qayta tekshiriladi.

Tez-tez uchraydigan uch shakl — lekin har birini o’zingiz tasdiqlashingiz kerak:

Shakl	Ma’nosi darsda
Faqat 18+	O’quvchi akkaunt ochmaydi. Muqobil ssenariy ishlatiladi
13+ (yoki 16+), ota-ona roziligi bilan	Yozma rozilik yig’iladi, keyin faqat rozilik bergan o’quvchilar ishlaydi
Maktab/ta’lim akkaunti orqali	Eng qulay yo’l: ruxsat maktab darajasida beriladi, o’quvchi shaxsiy ma’lumot kiritmaydi

▲Bu yerda xato qilishadi

Yosh shartini o’quvchining o’zi «tug’ilgan yilni boshqacha yozib» chetlab o’tishi — qoidabuzarlik va u o’qituvchi bilishi mumkin bo’lgan holatda unga ham javobgarlik yuklaydi. Bunga yo’l qo’yilmaydi va sinfda ochiq aytiladi.

2. Ota-onalar uchun xabar shabloni

Quyidagi matnni maktab nomiga moslab, elektron jurnal yoki guruh orqali yuboring.

Hurmatli ota-onalar!

Farzandingiz «AI Fundamentals» — sun’iy intellekt asoslari modulini o’rganishni boshlaydi. Modulning maqsadi AI dan foydalanishni o’rgatish emas, balki uni tushunish, tekshirish va tanqidiy baholash ko’nikmasini shakllantirish.

Muhim: darslarning hech biri farzandingizning shaxsiy AI akkauntiga bog’liq emas. Barcha mashqlar darslikning o’z ichidagi simulyatorlarda, internetsiz bajariladi.

Ba’zi darslarda uy vazifasi sifatida haqiqiy AI xizmatidan foydalanish tavsiya etiladi. Bu majburiy emas. Agar ruxsat bermoqchi bo’lsangiz, quyidagi shartlarga e’tibor bering:

• xizmatdan foydalanish yoshi: ____ (o’qituvchi to’ldiradi)
• AI ga hech qanday shaxsiy ma’lumot (ism-familiya, manzil, telefon, hujjat rasmi, parol) kiritilmaydi — bu darsda alohida o’rgatiladi
• farzandingiz har ishlatishini «AI Jurnali» ga yozadi va uni sizga ko’rsatishi mumkin

Ruxsat bermoqchi bo’lsangiz, quyidagi qatorni to’ldirib qaytaring:

Farzandim ____________________ ning _______________ xizmatidan o’qituvchi nazoratida foydalanishiga ruxsat beraman. Sana, imzo: ____________

Ruxsat bermasangiz, hech qanday tushuntirish talab qilinmaydi va farzandingiz modulni to’liq o’tadi — mashqlar sinfda proyektor orqali bajariladi.

3. Sinfda amaliy tartib

• Rozilik varaqalarini bitta papkada saqlang. Ruxsat berilganlar ro’yxati o’qituvchida bo’ladi
• Ruxsati bo’lmagan o’quvchi hech qachon alohida o’tirmaydi va vazifadan chetda qolmaydi: u muqobil ssenariy bo’yicha ishlaydi va bahosi bir xil mezon bilan qo’yiladi
• Sinfda AI xizmatidan foydalanilsa, ekran hammaga ko’rinadigan holatda bo’ladi
• O’quvchi AI ga yozayotgan matnni o’qituvchi ko’ra oladigan tartibda ishlanadi

4. Muqobil ssenariy — ruxsat bo’lmasa

Har darsning “24 soat ichida” topshirig’ida haqiqiy AI kerak bo’lsa, uni shu uch shakldan biri bilan almashtiring. Uchalasi ham bir xil ko’nikmani beradi.

Shakl	Qanday ishlaydi
Proyektor	O’qituvchi so’rovni yozadi, javobni ekranda ko’rsatadi. O’quvchilar javobni tahlil qiladi: nechta dalil bor, nechtasi tekshirilishi kerak
Bosma to’plam	O’qituvchi oldindan 5–10 AI javobini chop etadi (ichida ataylab xatolari bilan). O’quvchi qog’ozda tahlil qiladi
Sinfdosh juftligi	Ruxsati bor o’quvchi so’rov yuboradi, javobni juftligi bilan birga tahlil qiladi. Baho ikkalasiga tahlil uchun qo’yiladi

Ikkinchi shakl eng ishonchli: internetga ham, akkauntga ham bog’liq emas va darsda vaqt tejaydi. Javoblar to’plamini bir marta tayyorlab, keyingi yillarda ham ishlatasiz.

5. Nima qilinmaydi

• O’quvchining shaxsiy telefonidan uning akkaunti bilan sinfda ishlash talab qilinmaydi
• Ota-ona roziligi og’zaki olinmaydi — faqat yozma
• Ruxsati bo’lmagan o’quvchining bahosi shu sababdan pasaymaydi
• Modulning birorta bahosi «AI xizmatida ishlagan» degan shartga bog’lanmaydi

6. Bog’liq sahifalar

• Maktab AI siyosati — tayyor loyiha — uy vazifasi, imtihon va loyiha ishida AI qoidalari
• AI Fundamentals moduli — o’quvchilar sahifasi va AI Jurnali shabloni